ساخت آجر سفالی به عنوان یکی از کاربردی ترین مصالح ساختمانی در صنعت ساختمان سازی بسیار حائز اهمیت است و برای دستیابی به این محصول باید فرایندی پشت سر گذاشته شود که در ادامه این بخش قصد داریم تا اطلاعاتی را به صورت مفصل در خصوص آجر سفالی، انواع و صفر تا صد مراحل ساخت آن را با شما خوانندگان عزیز و محترم در میان بگذاریم؛ همراه ما باشید.

 

منظور از آجر سفالی چیست؟

آجر سفالی به مصالح ساختمانی از جنس خاک رس و خاک سفال گفته می شود که از گذشته تا کنون به عنوان جایگزینی برای سنگ در چیدن دیواره ها و سقف ساختمان بکار گرفته شده است. این محصول از نخستین دست ساخته های بشر بوده و تولیدات صنعتی او بوده که به صورت انبوه و در نتیجه تغییر وضعیت خشت تولید می شود.

استفاده از آجر سفالی و کاربرد آن را می توان در مواردی نظیر کرسی چینی، دیوار کشی، دیوار چینی، پوشش ستون های قطور، طاق ها، گنبدها، نماسازی و کفپوش در انواع ساختمان ها و سازه ها نام برد. فواید آجر سفال نسبت به سایر آجرهای دیگر بسیار زیاد بوده که از جمله این فواید می توان به وزن سبک، مقاومت بالا در برابر آتش سوزی، افزایش سرعت نصب و دیوار چینی؛ قیمت ارزان، حمل سریع و راحت آن به محل مورد نظر اشاره کرد. البته که با وجود تمام این مزایا، آجر سفالی بدون هیچگونه عیب و نقصی هم نبوده و شکننده بودن آنها را می توان بزرگ ترین ایراد و عیب این نوع آجر دانست.

 

آشنایی با انواع آجر سفالی

آجر سفالی را بر حسب نوع مواد اولیه، روند تولید و محل مصرف آن می توان در دسته های مختلف تقسیم بندی نمود. همچنین در یک دسته بندی دیگر می توان انواع آجر سفال را بر حسب چند تیغه و سوراخه بودن آن، ابعاد و اندازه؛ ضخامت، طرح و شکل به شکلی دیگر معرفی کرد که هر یک از این آجرها از خصوصیات و ویژگی های خاص خود برخوردار هستند. به طور مثال ما در بازار مصالح ساختمانی شاهد انواع آجر سفالی نظیر آجرهای نسوز، آجر نما، لعابی، قزاقی و سنتی هستیم که موارد مصرفی و کاربرد هر یک از این آجرها با توجه به خصوصیات آن برای قسمت مشخصی از ساختمان یا سازه مورد نظر می باشد. از همین رو در ادامه این بخش برای نمونه با ساختار دو مدل بسیار کاربردی از آجرهای سفالی آشنا خواهید شد:

– ساخت آجر سفال مجوف دیواری

ساختار این مدل از آجر سفال های مکعب مستطیل شکل به صورت جداره های تو خالی بوده و به دلیل استحکام کم آنها را به منظور دیوارکشی جداکننده ها (پارتشین) فضاهای غیر بار بکار می برند. این نوع آجرهای سفالی با ضخامت ها و ابعاد گوناگون تولید می شوند.

 

– ساخت آجر سفالی سقفی

ساخت آجر سفالی سقفی نیز به عنوان نوعی دیگر از این آجرها به صورت تمام اتوماتیک و به وسیله دستگاه های مدرن کارخانجات تولید آجر صورت می گیرد. این نوع آجر را که می توان از آن به عنوان بلوک سقفی نیز یاد کرده، برای پر کردن فضای خالی بین تیرچه های بتنی و پوشاندن سقف ساختمان بکار گرفته می شود و دارای پهنای حدود 40 سانت و ارتفاعی بین 20 یا 25 می باشد. آجر سفالی سقفی عایق صدا و حرارت بوده و می توان آنها را با کمک ماسه سیمان نیز تولید کرد.

 

مراحل تولید و ساخت آجر سفالی

تولید ساخت آجر سفال فرایندی آنچنان پیچیده نبوده اما در حالت کلی نیاز به سرمایه ای بسیار برای خرید تجهیزات و دستگاه مدرن گران قیمت است. در واقع امروزه ساخت آجر سفالی به سه شیوه قالبی، دستی (سنتی) و صنعتی صورت می گیرد. که نوع سوم آن نتیجه پیشرفت های حاصل شده در حوزه تکنولوژی است که به واسطه آن دستگاه هایی طراحی تولید شده که از قابلیت ها و امکانات فراوان جهت تولید آجر سفالی به تعداد انبوه برخوردار است. این دستگاه های مدرن علاوه بر ارتقاء کیفیت ساخت آجر سفالی باعث افزایش توان تولید در جهت بهره برداری از این محصول نیز می شود. به طور کلی مراحل ساخت آجر سفالی را از صفر تا صد میتوان به صورت زیر بیان کرد:

* مرحله 1: جمع آوری و فراهم کردن ماده خام و اولیه مورد نیاز نظیر خاک رس و سفال

* مرحله 2: به عمل آوری خاک جمع آوری شده برای ساخت آجر سفالی نظیر نگهداری و دپوی خاک برای مدت زمانی مشخص و ترکیب این دو ماده با یکدیگر

* مرحله 3: اقدام برای تهیه و ساخت گل از خاک جمع آوری شده

* مرحله 4: تهیه خشت خام و فرم دادن به آن یا به اصطلاح قالب گیری

* مرحله 5: خشک‌کردن خشت

* مرحله 6: انتقال خشت به کوره آجر پزی به منظور پختن و به دوام آمدن آجر سفال در دما و حرارت بسیار بالا (تا 900 درجه سانتيگراد)

 

تفاوت ساخت آجر سفال صنعتی با دیگر شیوه ها

مواد اولیه برای ساخت آجر سفال به روش صنعتی مشابه با شیوه های ساخت آجر قالبی و دستی بوده با این تفاوت که در این روش، به طرح و ویژگی های آجر اهمیت داده می شود و با ساخت آجرهای در قالب اشکال و طرح های مختلف به کمک مهندسین معمار و پیمانکاران در حوزه ساختمان سازی آمده است. همچنین در این روش چون بیشتر مراحل مکانیزه شده و بدون دخالت دست و مصرف انرژی صورت می گیرد به نیروی انسانی کمتر نیاز است و عموما آجرها در ابعاد و اشکال مورد نظر تولید می شوند.

در یک دسته بندی کلی انواع تجهیزاتی که به روش صنعتی و حتی سنتی برای تولید و ساخت آجر سفالی مورد نیاز است شامل مواردی نظیر سیلوی اولیه؛ آسیاب فولادی، انواع مخلوط کن، سنگ شکن، سرند برقی، دستگاه برش، وکیوم، والس فولادی و نوار نقاله می باشد.